Algemeen

Akkerwinde komt bijna overal voor behalve in zuid-Friesland en Drente. Dit vanwege hoogveengrond waarop de plant minder goed groeit. Deze plant zet mensen vaak op het verkeerde been. Sinds de introductie van internet is de vraag vaak Akker of Haagwinde (Calystegia sepium/Convolvulus sepium). Vaak omdat de kleur van Haagwinde soms roze is (zoals bij deze plant!). Er zijn diverse verschillen. Allemaal te vinden in een flora. Akkerwinde bloeit in Juni tot in de herfst.

Er zijn in Nederland minstens drie soorten Windes:

  • Akkerwinde (Calysgia arvensis) - algemeen
  • Haagwinde (Calystegia sepium/Convolvulus sepium) - algemeen
  • Zeewinde (Convolvulus soldanella/Calystegia soldanella) - zeldzaam

Op de website van Flora van Nederland is een Videodeterminatie van deze plant te zien.

Verklaring Nederlandse naam

Het woord Akker geeft aan dat deze soort Winde niet zo veel eisen stelt aan de bodem waar hij groeit. Maar het is ook ter onderscheid van de andere soorten Windes die in Nederland voorkomen.

De plant windt zich overal omheen om in de hoogte te komen, vandaar de naam Winde

Namen in andere talen

  • English: Field Bindweed,  Creeping Jenny
  • Français: Laiteron des champs
  • Deutsch: Ackerwinde
  • Espanõl:  Corregüela
  • Italiano: Convolvolo o vilucchio
  • Svenska: Åkerbinda
  • Norsk: Åkervindel
  • Dansk: Snerle-Pileurt
  • Suomalainen: Kiertotatar
  • Islenska: Vafblaðka

Verklaring Buitenlandse namen

Er zijn twee Engelse namen: 

    1. Bindweed: Dit betekent zoiets als "kruid dat zich bindt" wat het kruipende/woekerende gedrag benadrukt.
    2. Creeping Jenny kan je op twee manieren verklaren:
      •  Deze naam is eigenlijk al aan een andere andere plant vergeven. Het Penningkruid (Lysimachia numularia). De naam Creeping Jenny suggereerd, mits de bodem geschikt is, dat de wortels zeker twee meter onder de grond door groeien en vervolgens boven de grond bladeren vormt die op een oudere Britse Penning lijken (a British Penny) . Creeping Jenny rijmt op Penny dus daar zou de naam vanaan komen
      • Een mogelijke verklaring van deze naam is dat de plant (Haagwinde dus) ooit werd gebruikt als een kinkhoest remedie, dat waarschijnlijk "chinne hoesten," heette en in sommige verklaringen wordt de naam jenny gezien als een verbastering van chinne.

Voor de verspreiding van Akkerwinde in Engeland zie deze kaart.

De Franse naam is Liseron des champs: Dit is de Franse benaming van de wetenschappelijke naam

De Duitse naam is het zelfde als de Nederlandse naam, Akkerwinde.

De Spaanse naam is  Correhuela: Corre betekent "hollen/snellen" en Huela "ruiken".

De Italiaanse naam is Convolvolo o vilucchio: Convolvolo betekent "Concolvulus" dus het eerste gedeelte van de wetenschappelijke naam. Deze stamt af van convolvere (Latijn) en betekend "tezamen wikkelen". Dit slaat natuurlijk op het klimgedrag van deze plant. O betekent "of" en Vilucchio "winde". Er is niet één specifieke Italiaanse naam voor een plant, dit verschilt per regio. De hier genoemde naam kan ook nog varianten hebben.

De Zweedse naam is Åkerbinda: Åker betekent "akker" en Binda "binden".

Voor de verspreiding van Akkerwinde in Zweden zie deze kaart.

De Noorse naam is Åkervindel wat dezelfde als de Nederlandse naam, Akkerwinde.

De Deense naam is Ager-Snerle: Ager betekent Akker en Snerle is de algemene Deense benaming voor het geslacht Winde (Convolvulus).

Ecologie & Verspreiding

Ecologie

Bodem
Zonnige, open (pioniervegetaties) tot grazige plaatsen op matig droge tot matig vochtige, voedselrijke tot zeer voedselrijke, humusarme, niet te zware, meestal verstoorde grond (zand, leem, zavel, mergel, löss, lichte klei en stenige plaatsen).

Groeiplaats
Akkers (akkerranden), tuinen, braakliggende grond, langs paden, bermen (vaak op omgewoelde plekken), grasland (gazons), hellingen, langs spoorwegen (spoorbermen en spoorwegterreinen), ruderale plaatsen, tegen hekwerken, greppelkanten, tussen straatstenen, puinhopen, boomkwekerijen, zeeduinen (grasveldjes in de duinen), beweide rivierduinen en rivierdijken.

Verspreiding

Nederland
Algemeen, maar vrij zeldzaam in Drenthe, Zuidoost-Fryslân, Noordoost-Overijssel en Flevoland.

Vlaanderen
Algemeen, maar vrij zeldzaam in de Kempen.

Wallonië
Algemeen, maar zeldzaam in de Ardennen.

Wereld
Oorspronkelijk uit het Middellandse-Zeegebied. Nu in veel gematigde en warmere streken.

Meer

Zie ook de Wetenschappelijke verklaring.

Verspreiding Akkerwinde

FLORON Verspreidingsatlas vaatplanten