Campanula trachelium

Algemeen

Aan het Floron verspreidingskaartje te zien wordt deze plant veelvuldig ingezaaid. Degene op de foto ook. Ruig klokje bloeit in Juli en Augustus.

Er komen minstens 12 Klokjes (Campanula) soorten in het wild voor in Nederland:

  • Breed klokje (Campanula latifolia) - zeldzaam
  • Dalmatiëklokje (Campanula portenschlagiana) - vrij zeldzaam/invasief
  • Grasklokje (Campanula rotundifolia) - algemeen
  • Karpatenklokje (Campanula carpatica) - zeldzaam/verwilderd
  • Kluwenklokje (Campanula glomerata) - zeer zeldzaam
  • Kruipklokje (Campanula poscharskyana( - algemeen/verwilderde tuinplant
  • Mariëtte klokje (Campanula medium) - zeer zeldzaam/verwilderd
  • Prachtklokje (Campanula persicifolia) - vrij zeldzaam/vaak ingezaaid
  • Piramideklokje (Campanula pyramidalis) - zeer zeldzaam/invasief
  • Rapunzelklokje (Campanula rapunculus) - vrij zeldzaam
  • Ruig klokje (Campanula trachelium) - vrij zeldzaam
  • Weideklokje (Campanula patula) - zeer zeldzaam/soms ingezaaid

Verklaring Wetenschappelijke naam

De officiële wetenschappelijke naam is Campanula trachelium L.

Campanula is een verkleinwoord voor Campana (Latijn) en betekent "klok". Dit slaat op de vorm van de bloem.

De naam Trachelium afgeleid van het Griekse Trachelos = Trachea dat "luchtpijp betekent.  Waarschijnlijk omdat deze plant sinds de oudheid bekend stond om zijn vermogen om te behandelen tracheïtis. Een ontsteking aan de luchtwegen

Meestal staat er achteraan de wetenschappelijke naam een afkorting. Dit is de afkorting van een wetenschapper/botanicus die deze plant deze plant heeft ontdekt/verzameld en tot details heeft beschreven. Soms staat er een tweede afkorting. Dan heeft een andere wetenschapper/botanist de plant nog beter  beschreven en iets gewijzigd. De eerste naam komt dan tussen haakjes te staan. In dit geval is dit L. Dit staat voor Carl Linnaeus.

Namen in andere talen

  • English: Nettle-leaved bellflower
  • Français: Campanule gantelée, Ortie bleue
  • Deutsch: Nesselblätterige glockenblume
  • Espanõl: ?
  • Italiano: Campanula selvatica
  • Svenska: Nässelklocka
  • Norsk: Nesleklokke
  • Dansk: Nælde-Klokke

Verklaring Buitenlandse namen

De Engelse naam is Nettle-leaved bellflower. Dit betekent letterlijk "op Brandnetelblad gelijkende klokjebloem". Bijna alle delen van de plant zijn inderdaad bezet met haren. Maar deze zijn lang en wit en niet zo als bij Brandnetels (zoals bijv. Grote brandnetel (Urtica dioica) vijfde foto) bijna transparant en kort. Het stengelblad lijkt inderdaad op die van een Brandnetel.

Voor de verspreiding van Campanula trachelium in Engeland zie deze kaart.

Er zij twee Franse namen:

  1. Campanule gantelée. Campanule is de Franse benaming voor het eerste gedeelte van de wetenschappelijke naam. Ganteleé komt waarschijnlijk van Gantelet dat "handschoen" betekent. Dit moet je zien zoals de Nederlandse naam Vingerhoedskruid (Digitalis purpurea).
  2. Campanule à feuilles d'ortie. Campanule is weer de Franse benaming voor het eerste gedeelte van de wetenschappelijke naam. À feuilles d'ortie betekent net als de Engelse naam "op Brandnetelblad gelijkend".

De Duitse naam is Nesselblätterige glockenblume. Dit is ook gelijk aan de Engelse naam.

De Spaanse naam is mij onbekend.

In Spanje kent men minstens vier namen voor elke plant. De algemene volksnaam, de Catalaanse naam (Provincie in Noord+Oost Spanje tegen de Pyreneeën aan), de Gallische naam (provincie in Noord-West-Spanje) en de Baskische naam (provincie in West-Spanje tegen de Pyreneeën aan). Ik heb de meest voorkomende algemene naam gebruikt.

De Italiaanse naam is Campanula selvatica. Campanule is de Franse benaming voor het eerste gedeelte van de wetenschappelijke naam. Selvatica betekent "wild" dit in tegenstellling tot de vele cultuurvarianten. 

Er is niet één specifieke Italiaanse naam voor een plant, dit verschilt per regio. Er is een algemene volksnaam en ook nog een variatie of een volledige andere naam in een van de 17 provincies. Ik heb de meest voorkomende algemene naam gebruikt.

De Zweedse/Noorse en Deense naam is min of meer gelijk, Nässelklocka/Nesleklokke/Nælde-Klokke. Dit betekent wederom "brandnetelklokje".

Voor de verspreiding van Campanula trachelium in Zweden zie deze kaart.

Ecologie & Verspreiding

Ecologie

Bodem
Licht beschaduwde plaatsen op vochtige, matig voedselarme tot meestal matig voedselrijke, neutrale tot meestal kalkhoudende en lemige grond (leem, mergel, löss en stenige plaatsen).

Groeiplaats
Bossen (kalkrijke loofbossen, hellingbossen en langs bospaden), bosranden, heggen, struwelen, hakhout, kapvlakten, waterkanten (oeverwallen in beekbegeleidende bossen), langs spoorwegen (spoorbermen) en steile wanden.

Verspreiding

Nederland
Plaatselijk vrij algemeen in Zuid-Limburg, zeldzaam in het rivierengebied, in de Achterhoek en rondom Nijmegen en zeer zeldzaam in het midden van het land.

Vlaanderen
Vrij zeldzaam in de Leemstreek. Elders zeldzaam of ontbrekend.

Wallonië
Vrij algemeen in Brabant, in het Maasgebied en in Lotharingen (in de zuidelijke Ardennen).

Wereld
In Europa, behalve in de noordelijkste en westelijkste delen. Ook in Noordwest-Afrika en op enkele plaatsen in West- en Midden-Azië.

Meer

Zie ook de Nederlandse verklaring

Verspreiding Campanula trachelium

FLORON Verspreidingsatlas vaatplanten

Foto's